|
Museum (fiif śtstallings)
-
Gysbert Japicx 1603 - 1666
Gysbert Japicx, skoalmaster en Frysk dichter en skriuwer, libbe yn in tiid dat it Frysk allinne in praattaal wie. Hy begūn yn it Frysk te skriuwen, moast sels de stavering betinke. Hy skreau dan ek yn it foarwurd yn syn boek dat twa jier nei syn dea śtkommen is: Kom mei krityk mar wol mei opbouwende, want ik ha myn eigen taal skriuwe leare moatten. Hy skreau kom net oan mei " fuwlle Jerre-pin fen Momus" (jarre-pin).
Yn it museum syn libbensferhaal, syn dichtwurk, syn lieten bin te beharkjen en der is in bibleteek oanlein mei wurk fan en oer him, en artikels dy't as neislachwurk tsjinje kinne. De bibleteek is foar belangstellenden en foar stśdzje yn te sjen as it museum iepen is.
-
Lit śs noris swiet muzykje
Gysbert hat in grut tal lieten skreaun. Syn lieten en benammen it skriuwen fan syn lieten wurdt hjir neier taljochte. Te hearren binne: it brulloftsfers 'Tjerne en Yntske', it politike liet 'Lāngeane of Friesch freugde', skreaun by de ynname fan de stźd Hulst, en it geastlike liet 'de Jūnbea'.
-
It ferhaal fan de taal
De śtstalling 'It ferhaal fan de taal' lit byldzjend de skiednis fan de Fryske taal sjen. Under oaren wźr't de taal foar it earst sprutsen waard, troch wa en hoe't de taal, troch de jierren, brūkt wurdt.
-
Meartaligens
Yn it koart wurdt beskreaun en śtbylde, hokker minderheidstalen talen yn de lannen fan de Europeeske Uny sprutsen wurde.
-
De Tradysje fan Fryske Taal en Frijheid
Yn dit part wurdt neier taljochte hoe't Friezen troch de ieuwen hinne opkommen binne mar foaral ek priizge foar harren stānfźstigens tsjinoer de taal en it opkommen foar harren frijheid.
|
|
Museum (vijf tentoonstellingen)
-
Gysbert Japicx 1603 - 1666
Gysbert Japicx, schoolmeester en Fries dichter en schrijver, gebruikte de Friese taal voor zijn gedichten. In die tijd was er geen Friese schrijftaal meer. Hij schreef in het voorwoord van zijn boek dat twee jaar na zijn dood gedrukt is: Kom met kritiek maar wel met opbouwende want ik heb mijn eigen taal moeten leren schrijven.
Hij schreef: "Doe het niet met de vuile gierpen van Momus".
In het museum zijn levensverhaal, dichtwerk, zijn liederen zijn te beluisteren en er is een bibliotheek met boeken en artikels van en over hem en daarnaast boeken die als naslagwerk kunnen dienen. De bibliotheek is voor belangstellenden en studie open tijdens de openingsuren.
-
Laat ons nu eens mooie muziek maken
Gysbert heeft een groot aantal liederen geschreven. Zijn liederen en met name het schrijven van zijn liederen wordt toegelicht. Te beluisteren zijn: Een bruiloftsvers 'Tjerne en Yntske', een politiek lied 'Lāngeane of Friesch freugde', geschreven bij de inname van de stad Hulst, en een geestelijk lied 'de Jūnbea' (avondgebed).
-
Het verhaal van de taal
De tentoonstelling 'het verhaal van de taal' toont beeldend de geschiedenis van de Friese taal. Onder anderen waar en door wie de taal voor het eerst werd gesproken en hoe is het op dit moment.
-
Meertaligheid
In het kort wordt beschreven en op een kaart aangegeven, waar in de landen van de Europese Unie een minderheidstaal wordt gesproken.
-
De Traditie van Friese Taal en Vrijheid
In dit deel wordt nader toegelicht hoe de Friezen door de eeuwen heen over vrijheid en taal hebben gedacht. Hoe zij geprezen zijn voor hun standvastigheid voor het opkomen voor de eigen identiteit.
In het museum is een Nederlandse vertaling aanwezig.
|
